तेल मार्गमै तनाव, ‘स्ट्रेट अफ होर्मुज’मा नाकाबन्दी सुरु गर्न ट्रम्पको निर्देशन
प्रकाशित मिति : २९ चैत्र २०८२, आइतबार
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आइतबार एक महत्वपूर्ण र कडा निर्णय सार्वजनिक गर्दै अमेरिकी नौसेनालाई ‘स्ट्रेट अफ होर्मुज’मा तत्काल नाकाबन्दी सुरु गर्न निर्देशन दिएका छन्। उनले अन्तर्राष्ट्रिय जलक्षेत्रमा इरानलाई शुल्क तिरेर आवतजावत गर्ने जहाजहरूलाई समेत रोक्ने स्पष्ट चेतावनी दिएका छन्।
ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसलमार्फत आफ्नो धारणा सार्वजनिक गर्दै अमेरिका–इरान शान्ति वार्ता निष्कर्षविहीन रूपमा समाप्त भएको जानकारी दिएका हुन्। उनका अनुसार वार्ता समग्रमा सकारात्मक रहे पनि इरानको परमाणु कार्यक्रमजस्तो संवेदनशील विषयमा दुबै पक्षबीच सहमति हुन सकेन।
उनले आफ्नो वक्तव्यमा तत्काल प्रभावबाट अमेरिकी नौसेनाले ‘स्ट्रेट अफ होर्मुज’मा प्रवेश गर्ने वा त्यहाँबाट बाहिरिने सबै जहाजहरूलाई नियन्त्रणमा लिने प्रक्रिया सुरु गर्ने बताएका छन्। साथै, इरानलाई शुल्क तिरेका जहाजहरूलाई अन्तर्राष्ट्रिय जलक्षेत्रमै खोजी गरी रोक्ने निर्देशन दिइएको उनले उल्लेख गरेका छन्। ‘अवैध शुल्क तिर्ने कुनै पनि जहाजलाई खुला समुद्रमा सुरक्षित यात्रा गर्न दिइने छैन’, ट्रम्पले चेतावनी दिएका छन्।
विश्वकै अत्यन्त महत्वपूर्ण समुद्री मार्ग मानिने ‘स्ट्रेट अफ होर्मुज’बाट दैनिक रूपमा ठूलो परिमाणमा तेल आपूर्ति हुने भएकाले यस क्षेत्रमा नाकाबन्दी सुरु भएमा विश्व अर्थतन्त्रमा समेत प्रभाव पर्ने विश्लेषण गरिएको छ। ऊर्जा आपूर्ति प्रभावित हुनसक्ने, तेलको मूल्य बढ्न सक्ने तथा अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा अवरोध आउने सम्भावना देखिएको छ।
यस निर्णयलाई इरानमाथि दबाब बढाउने अमेरिकी रणनीतिक कदमका रूपमा हेरिएको छ। यद्यपि, यसले अमेरिका र इरानबीच तनाव झनै चर्काउने र सम्भावित द्वन्द्वको जोखिम बढाउने चिन्ता पनि उत्तिकै देखिएको छ।